USD 121,3 0,2%
EUR 140 0,1%
GBP 163,6 0,2%
DKK 18,7 0,1%
SEK 12,4 0,2%
NOK 13,0
CHF 148,3
CAD 87,2
JPY 0,8 -0,1%
Stýrivextir 8%
Verðbólga 5,6%
Mannfjöldi 396.500
USD 121,3 0,2%
EUR 140 0,1%
GBP 163,6 0,2%
DKK 18,7 0,1%
SEK 12,4 0,2%
NOK 13,0
CHF 148,3
CAD 87,2
JPY 0,8 -0,1%
Stýrivextir 8%
Verðbólga 5,6%
Mannfjöldi 396.500
Til baka

Raun vaxta og gervi fjár­laga

Misráðnar aðgerðir við efnahagsstjórn geta orðið dýrkeyptar eins og sagan af kjánalega áhættuálaginu af Liz Truss sýndi fyrir tveimur árum

Kosningarnar í næstu viku í Bandaríkjunum verða líklega einhverjar þær afdrifaríkustu fyrir heimshagkerfið í langan tíma. Þar stóðu yfir í síðustu viku haustfundirnir í Washington hjá Alþjóðagjaldeyrissjóðnum og -bankanum þar sem efnahagsútlitið fyrir heiminn var endurmetið.

Í tengslum við framlagningu fjárlagafrumvarps í upphafi haustþingsins hérlendis í síðasta mánuði var fjármálaráðherra tíðrætt um mjúka lendingu hagkerfisins og kynnti slagorð fyrir mikilvægasta lagafrumvarps þingsins um að þetta væri allt að koma. Það að tala um lendingu þegar stýrivextir voru yfir 9% krefst auðugs ímyndunarafls. Þó vextir hafi nú lækkað örlítið þá eru þeir ekki komnir undir 9% og í raun hækkandi.

Erlendir fjölmiðlar hafa fjallað um rökræður um fjármál og efnahagsmál innan álitsgjafaelítunnar (e. punditocracy) um það hvort mjúk lending eða engin lending sé framundan í alþjóðlega hagkerfinu. Skilgreiningin á mjúkri lendingu er að hagvöxtur hægist án þess að efnahagssamdráttur verði samhliða því að verðbólga hjaðni niður í lágt og stöðugt bil. Í sviðsmynd engrar lendingar hægist ekki á hagvexti og verðbólgan veldur ennþá áhyggjum – annað hvort flöktandi og ekki alveg komin niður í markmið – eða þá að hún veldur áframhaldandi hækkunum og virkilegum vandræðum.

Munurinn skiptir máli, sérstaklega í alþjóðlegu samhengi. Þar sem seðlabankinn bandaríski verður að halda stýrivöxtum frekar háum (nálægt fimm, ekki níu) ef um enga lendingu er að ræða.

Harkaleg lending, að ekki sé nú talað um nauðlending þar sem sprauta þarf froðu á flugbrautina, er ekki til umræðu í alþjóðlegu samhengi. Enda þekkjast ekki tilfelli þar með verðbólgu yfir fimm prósentum samhliða hagvexti horfnum nánast niður í núllið. Nú hefur atvinnuleysi hérlendis einnig tvöfaldast, samhliða því sem verkföll eru hafin hjá hinu opinbera. Líklega hefur þurft ráðleggingu frá Liz Truss til að boða skyndilega til kosninga í þessháttar ástandi.

Næsta grein

Mest lesið
1
Alþjóðamál

Að vera eða ekki vera

2
Alþjóðamál

Aðild að myntbandalagi Evrópusambandsins?

3
Alþjóðamál

Stjórnarskráin og þjóðaratkvæðagreiðslan í ágústlok – Næstu skref óháð niðurstöðunni

4
Alþjóðamál

Ísland í pilsfaldi Noregs

5
Aðrir sálmar

Átta villtir landselir og útselir

6
Aðrir sálmar

Einangrað fullveldi

Mannlíf, miðborg Reykjavíkur
Aðrir sálmar 28. tbl.

Af Atóm­stöð­inni

þar sem tvöfeldni ræður ríkjum og fjárlagafrumvarp er kynnt með verðbættri tekjuöflun
gsf6810
Atvinna 28. tbl.

Er at­vinnu­leysi inn­flytj­enda næmara fyr­ir hag­sveifl­u­m?

Atvinnuleysi innflytjenda á Íslandi er bæði hærra að jafnaði og sveiflast meira með hagkerfinu en atvinnuleysi fólks með íslenskan bakgrunn. Munurinn er skýrastur meðal karla og eldri einstaklinga á vinnumarkaði.
pexels-bjorn-austmar-thorsson-12756665
Loftslagsmál 28. tbl.

Par­ís, pró­sent­ur og próf­steinn­inn

Um óskýr markmið Íslands í loftslagsmálum
Nei við ESB
Alþjóðamál . tbl.

Ís­land í pils­faldi Nor­egs

Með niðurstöðu þjóðaratkvæðagreiðslunnar um helgina er ekki nóg með að þjóðin hafi afþakkað að fá að vita meira um hvað Íslandi gæti staðið til boða með aðild að Evrópusambandinu (ESB) heldur fækkaði hún valkostum sínum í viðsjárverðum heimi. Ísland situr uppi með að reyna áfram að lifa með EES-samningnum sem grundvellinum að tengslum sínum við Evrópu og er þar með orðið fastara í pilsfaldi Noregs og jafn háð Bandaríkjunum og áður.

Húsnæði
Efnahagsmál 27. tbl.

Kald­ur vet­ur en eng­in hörm­ung á fast­eigna­mark­aði

ESB nei takk
Aðrir sálmar 27. tbl.

Sjálf­stætt fólk

í efnahagsástandi þar sem flestir mælikvarðar stefna í ranga átt
Peningar, seðlar, krónur
Aðrir sálmar 26. tbl.

Ein­angr­að full­veldi

afmörkun viðskipta og stöðugleika möguleiki efnahagsmála
Evra didier-weemaels-ZKVBM2_Dp84-unsplash
Alþjóðamál 26. tbl.

Að­ild að mynt­banda­lagi Evr­ópu­sam­bands­ins?

Már Guðmundsson, fyrrverandi seðlabankastjóri, metur kosti og galla krónunnar og evrunnar.