USD 125,6 -0,3%
EUR 144 -0,3%
GBP 166,2 -0,3%
DKK 19,3 -0,3%
SEK 13,1 -0,2%
NOK 13,0 -0,3%
CHF 155,7 -0,6%
CAD 88,7 -0,5%
JPY 0,8 -0,5%
Stýrivextir 7,8%
Verðbólga 5,1%
Mannfjöldi 395.050
USD 125,6 -0,3%
EUR 144 -0,3%
GBP 166,2 -0,3%
DKK 19,3 -0,3%
SEK 13,1 -0,2%
NOK 13,0 -0,3%
CHF 155,7 -0,6%
CAD 88,7 -0,5%
JPY 0,8 -0,5%
Stýrivextir 7,8%
Verðbólga 5,1%
Mannfjöldi 395.050
Til baka

Sögu­leg­ar stað­reynd­ir

Spurningin hvort mjúk lending sé nú alveg að koma ómar nú þessa viku þingsetningar með framlagningu fjárlagafrumvarps. Þegar vextir eru ennþá uppi í háum hæðum en bæði hagvöxtur og skuldsett heimili í mínus. Meðaltalið er þá kanski mjúkt og fínt en sumir fljúga hátt meðan aðrir hafa hrapað. Hvert erum við komin þá?

Þegar framtíðin virðist óljós þá er hollt að líta til sögunnar. Gott getur verið að læra af henni þó hún geti trauðla endurtekið sig þá má bæði finna rím og enduróm. Farið hefur verið vandlega yfir sögu fullveldisins og krónunnar í tveimur síðustu forsíðugreinum þar sem staðreyndirnar æpa á áframhaldandi umræðu. Áður hefur verið fjallað um bæði fullveldið og kostnaðinn við krónuna hér í Vísbendingu. Sama á við um samþjöppun, eignarhald og samkeppni en seinni grein af tveimur sýnir tölurnar bæði fyrir aflaheimildir og dagvörumarkað.

Stöðugt er haldið áfram með þróun efnistaka á síðum Vísbendingar. Dyggir lesendur hafa tekið eftir víðtækari bakgrunni greinahöfunda, þó efnistökin falli áfram ávallt undir einkunnarorð vikuritsins - um viðskipti, efnahagsmál og nýsköpun. Þverfagleiki er grundvöllur árangursríkrar framþróunar og þess vegna birtast greinar af sviði hugvísinda og jafnvel sögulegar svo sem um stjórnunarkenningar og niðurskurðarhyggju.

Hagfræðileg stöðnun er næsta vís ef hugurinn er fastur í viðjum einstrengingslegrar hugmyndafræði. Í löndunum allt í kringum okkur sjáum við nú frjósama umræðu um þróun hagfræðikenninga, meðal annars vegna áskorana verðbólgunnar og baráttunnar við hana.

Árangurinn er ólíkur milli landa. Því er visst áhyggjuefni að ekki sé meiri fjölbreytileiki þegar að fundargerðir peningastefnunefndar birtast og allir þar eru sammála. Sögulega vitum við að einu sinni á þessari öld var farið með stýrivextina upp í 18% til að berjast við verðbólgu. Vonandi þarf aldrei að endurtaka þá tilraun.

Nýjustu verðbólgutölur, sem miðast nú við nýja aðferð við útreikning húsnæðisliðarins frá því í sumar, breytast vegna breytinga mæliaðferðanna. Væru verðbólgutölur síðustu ára leiðréttar afturvirkt miðað við samræmda aðferð þá væri okkar sögulega verðbólga nú minni. Þyrfu stýrivextir því varla að vera eins háir og þeir nú eru. Þegar staðreyndirnar breytast þá skipti Keynes karlinn um skoðun – og spurði jafnframt – hvað gerir þú?

Næsta grein

Mest lesið
1
Efnahagsmál

Skipti engu að samningarnir um Icesave voru felldir?

2
Loftslagsmál

Mesta loftslagsáhætta íslensks atvinnulífs

3
Alþjóðamál

Tvínota tækni: þegar innviðir verða varnargeta

4
Sjálfbærni

Kröfur um stjórnarhætti – í ljósi sögunnar

5
Aðrir sálmar

Rostungar og grænlensk króna

6
Aðrir sálmar

Reikningsskil gjörða og ákvarðana

Framkvæmdir í Reykjavík
Atvinna 22. tbl.

At­vinnu­stefna fyr­ir Ís­land: virð­ing­ar­verð sýn sem þarf að skerpa

Atvinnustefna mótar ekki aðeins hagvöxt heldur einnig störf, samfélag og lífsgæði.
TMG_260526_ samspila_haskola_atvinnulifs-013
Menntamál 22. tbl.

Hlut­verk há­skóla í at­vinnu­stefnu stjórn­valda

Háskólar skapa ekki aðeins þekkingu heldur einnig forsendur nýsköpunar, atvinnulífs og samfélagsþróunar.
Hellisheiði dji-20260610131208-0983-d-2
Leiðari 22. tbl.

Kraft­ur og orka með at­vinnu og stefnu

Sumarblaðið 2026 fjallar um orkumál og atvinnustefnu. Hér má lesa leiðara ásamt efnisyfirliti með tenglum í allar fimmtán greinar blaðsins og viðtalið sem Mariana Mazzucato veitti Vísbendingu.
Mariana Mazzucato
Atvinna 22. tbl.

Hag­fræð­ing­ur­inn sem synd­ir á móti straumn­um

Umbyltandi hagfræðingurinn Mariana Mazzucato sem er nánast með stöðu rokkstjörnu innan hins framsækna hluta efnahagsmála heimsótti loks Ísland í upphafi árs vegna mótunar atvinnustefnu næstu tíu ára. Hún settist niður með Ásgeiri Brynjari Torfasyni og kom ótrúlega mörgum atriðum á framfæri með því að tala leifturhratt og stökkva lipurlega á milli atriða.

Daði Már Kristófersson
Efnahagsmál 21. tbl.

Fjár­mála­á­ætl­un 2027 til 2031: Hvert skal stefn­t?

Fjármálaáætlun ríkisstjórnarinnar boðar áframhaldandi aðhald en skortir skýra sýn á uppbyggingu þjónustu og innviða, að mati Indriða H. Þorlákssonar.
Peningar, seðlar, krónur
Aðrir sálmar 21. tbl.

Al­var­leiki op­in­berra fjár­mála

lagabreytingar og skuldahlutfallsskilgreiningar
Sjávarútvegur
Fiskveiðar 20. tbl.

Króka­afla­kerfi

Grænland, ísjakar
Aðrir sálmar 20. tbl.

Rost­ung­ar og græn­lensk króna

Sjávarlíf og gjaldmiðlamálefni