USD 122,1 -0,3%
EUR 136,8 -0,1%
GBP 161,4 -0,2%
DKK 18,3 -0,2%
SEK 12,2 0,1%
NOK 12,8 -0,1%
CHF 146,9
CAD 85,8 -0,1%
JPY 0,8 -0,3%
Stýrivextir 8%
Verðbólga 5,9%
Mannfjöldi 396.500
USD 122,1 -0,3%
EUR 136,8 -0,1%
GBP 161,4 -0,2%
DKK 18,3 -0,2%
SEK 12,2 0,1%
NOK 12,8 -0,1%
CHF 146,9
CAD 85,8 -0,1%
JPY 0,8 -0,3%
Stýrivextir 8%
Verðbólga 5,9%
Mannfjöldi 396.500
Til baka

Kviku­gang­ar á al­þjóða­svið­inu

Óróapúlsar og hrjóstrugt yfirborð frekjunnar

Í merkilegri grein í Morgunblaðinu gamla þann 2. júní 1979 undir fyrirsögninni Vandi fylgir vegsemd hverri skrifar Jóhannes Nordal heitinn um stöðu sjávarútvegs og skipulag fiskveiða. Þar segir: „finnst mér þó óneitanlega gæta nokkurrar tilhneigingar til þess að telja allar tillögur til breytingar á aðstöðu sjávarútvegsins byggðar á skilningsleysi á stöðu hans og þörfum.“ Nýsköpun í hugsunarhætti og umræðuhefð virðist lítið hafa þróast á þessum 45 árum ef miða má við boðskapinn nú frá fulltrúum þessa mikilvæga atvinnuvegar. Þó hann hafi lotið í lægra haldi fyrir öðrum atvinnugreinum, sé mælt með því að vera stærst í öflun gjaldeyristekna þjóðarbúsins, þá heldur sjávarútvegurinn þó sérstöðu sinni í þjóðarsálinni og viðheldur óbreyttri tilhneigingu sinni til krafna og sérþarfa.

Í ljósi eldsumbrotanna 1. apríl mætti gera þá líkingu að frekja virðist brjótast upp á yfirborðið með mismunandi hætti. Þegar hún kraumar undir niðri og skýst út eftir kvikugöngum neðanjarðar þá verðum ekki vör við mikið á yfirborðinu. Þannig misstum við kanski af því hve lágt fiskverð var í forsendum útreiknings auðlindagjalds, þar til ný ríkisstjórn kafaði ofan í málið.

Ný ríkisstjórn Bandaríkjanna heldur hins vegar áfram að gæta hagsmuna einhverra fyrirtækja auk þess sem örfáir forstjórar ráða þar í landi ýmsu sem þeir vilja innan stjórnkerfisins. Þessi fyrrum framvörður frjálsra viðskipta kallar nú miðvikudaginn frelsisdaginn (e. liberation day) þar sem settir verða á tollar af stærðargráðu sem ekki hefur sést síðan í kreppunni miklu á þriðja áratug síðustu aldar. Hugsanlega munu þessar aðgerðir valda efnahagssamdrætti í hinum vestræna heimi. Þá gæti húsbónda Hvíta hússins orðið að ósk sinni um einn merkasta dag í sögu landsins en kanski út frá röngum forsendum. Fyrrum leiðtogi hins frjálsa heims stefnir nú hraðar að því að tapa forystu sinni sem heimsins stærsta efnahagsveldi með einangrunarstefnu. Kvika frekjunnar brýst nú upp á yfirborðið.

Evrópusambandið byggir samhliða því upp varnargarða tollaflæðisins en við vitum ekki hvort Ísland verður innan eða utan þeirra varnargarða þó okkar skammtur sé helmingur þeirra tolla sem ESB er ætlað.

Næsta grein

Mest lesið
1
Atvinna

Er atvinnuleysi innflytjenda næmara fyrir hagsveiflum?

2
Aðrir sálmar

Gylfaginning

3
Loftslagsmál

París, prósentur og prófsteinninn

4
Aðrir sálmar

Af Atómstöðinni

5
Opinber fjármál

Nýtt grunnviðmið fyrir stjórnarhætti opinberra aðila

6
Umhverfi

Ef Ísland væri borg á meginlandi Evrópu

Reykjavíkurhöfn
Efnahagsmál 32. tbl.

Hvert er mark­mið efna­hags­lífs­ins?

Mikilvægi skilnings á samhengi og hugtökum
Reykjavík

Staða há­skóla­mennt­aðra á hús­næð­is­mark­aði

Ný könnun Félagsvísindastofnunar HÍ bendir til þess að háskólamenntun ein og sér tryggi ekki greiða leið inn á húsnæðismarkað. Flestir eignast að lokum eigið húsnæði, en leiðin þangað virðist orðin lengri og kostnaðarsamari en áður og byggist oft á stuðningi fjölskyldu, skuldsetningu og miklu vinnuframlagi.
Peningar
Efnahagsmál 31. tbl.

Und­ir­liggj­andi kostn­að­ar­þrýst­ing­ur

Launa-framleiðnibilið, framlegð og atvinnustig á Íslandi

Stjórnarráðið
Efnahagsmál 31. tbl.

Til hvers eru op­in­ber fjár­mál?

Mikilvægi umræðunnar um tölur og orð
AFP__20240320__economou-notitle240319_npstx__v1__HighRes__EuFlagsInBrussels

Evr­ópa og nýi heim­ur­inn

vesturheimur og vesturveldin eru hugtök til að endurskilgreina