USD 121,6 -0,8%
EUR 142 -0,1%
GBP 165,7 -0,3%
DKK 19,0 -0,1%
SEK 12,8 -0,6%
NOK 13,0 -0,1%
CHF 152,2 0,6%
CAD 88,3 -0,1%
JPY 0,8 -0,6%
Stýrivextir 8%
Verðbólga 5,3%
Mannfjöldi 396.500
USD 121,6 -0,8%
EUR 142 -0,1%
GBP 165,7 -0,3%
DKK 19,0 -0,1%
SEK 12,8 -0,6%
NOK 13,0 -0,1%
CHF 152,2 0,6%
CAD 88,3 -0,1%
JPY 0,8 -0,6%
Stýrivextir 8%
Verðbólga 5,3%
Mannfjöldi 396.500
Til baka

Átta villt­ir land­sel­ir og út­sel­ir

selamæðgin við Málmey í Skagafirði
Selamæðgin við Málmey í Skagafirði.
Mynd: ÁBT

Það er mjög mikill munur á þeim tveimur selategundum sem búa í hafinu kringum okkur og á skerjum hinnar íslensku strandlengju og eyjum allt í kringum landið þar sem þeir vilja helst vera, til að fá frið. Í návígi sést stærðarmunurinn vel. Útselir eru oft meira en helmingi stærri og höfuðið á þeim líkara hestshaus á meðan höfuð landsela líkist meira hundshaus.

Utan lands er verðbólga til dæmis í Bandaríkjunum og Bretlandi í kringum þrjú til þrjú og hálft prósent en stýrivextir seðlabanka þeirra landa standa þó í 3,5-3,75%. Innanlands er verðbólgan 5,3% en að frádregnum auknum húsnæðiskostnaði er hún nálægt þremur og hálfu prósenti. Meginvextir Seðlabanka Íslands hækkuðu aftur í vikunni og eru nú orðnir heilir átta hundraðshlutar. Þeir eru meira en helmingi hærri en utan landsteinanna hjá nágrönnum okkar í austri og vestri.

Ljóst virðist nú orðið að einu aðilarnir sem stóðu við sáttina sem gerð var um nánast neikvæðar raunlaunahækkanir í kjarasamningunum á árinu 2024 voru stéttarfélögin. Atvinnurekendur og hið opinbera bera ábyrgð á launaskriðinu sem orðið hefur frá þeim tíma. Verðbólgan er nú um hálfri prósentu yfir tölunni í forsenduákvæði samninganna sem brestur því vegna hækkana á verðlagi og opinberum gjöldum sem sömu aðilar bera ábyrgð á. Það mætti því kalla tilraunina síðustu tvö ár einhliða þjóðarsátt. Í næstu viku kemur í ljóst hvort hún hafi mistekist alveg.

Ótamin verðbólgan hverfur þó hvorki við uppsögn kjarasamninga né ef að samið verður um að samningar haldi áfram, hún á sér aðra rót. Ankeri verðbólguvæntinganna er losnað og hefur dregist lengi eftir botninum á meðan að kjölfesta krónunnar er eins og uppblásinn sundmagi fljótandi um í sjávarborðinu. Húsnæðiskostnaðurinn er, eins og Ólafur Margeirsson bendir á í stuttri grein venju samkvæmt stærsti vandinn. Viss bleikur fíll, ófleygur fýlsungi eða seinfær sæfíll í postulínsbúð hins íslenska efnahagslífs. Stýrivaxtahækkun þenur hann út.

Mest lesið
1
Alþjóðamál

Innlendir sigrar – erlendar forsendur

2
Aðrir sálmar

Alþjóðasamningar og sérhagsmunir

3
Alþjóðamál

Forsaga sameiginlegs evrópsks efnahags og markaðar

4
Alþjóðamál

Evrópuhugsjónin um almannavarnir

5
Efnahagsmál

Að taka frá Pétri til að borga Páli

6
Aðrir sálmar

Varnir og ógnir

selamæðgin við Málmey í Skagafirði
Aðrir sálmar 25. tbl.

Átta villt­ir land­sel­ir og út­sel­ir

Ferðamenn í Reykjavík
Alþjóðamál 25. tbl.

Ís­land í fremstu röð með bættri sam­keppn­is­hæfni

h_56260582
Alþjóðamál 25. tbl.

Að vera eða ekki vera

Stjórnarráðið
Alþjóðamál 25. tbl.

Stjórn­ar­skrá­in og þjóð­ar­at­kvæða­greiðsl­an í ágúst­lok – Næstu skref óháð nið­ur­stöð­unni


Úkraína drónar
Aðrir sálmar 24. tbl.

Varn­ir og ógn­ir

Af manna völdu og fyrir almannahag
Peningar
Efnahagsmál 24. tbl.

Að taka frá Pétri til að borga Páli

Raunvextir, launa-framleiðnibilið og íslenska leiðin til að verja atvinnustig
Eldgos, Svartsengi, Bláa Lónið
Alþjóðamál 24. tbl.

Evr­ópu­hug­sjón­in um al­manna­varn­ir

Evrópusambandið þing
Alþjóðamál 23. tbl.

For­saga sam­eig­in­legs evr­ópsks efna­hags og mark­að­ar

stutt söguleg yfirferð um tilurð EES og Evrunnar með áherslu á þátt Delors